Chuck Mangione

Marek Romański

Słynny amerykański trębacz zmarł 22 lipca 2025 roku w rodzinnym mieście Rochester w stanie Nowy Jork.

Według świadectwa jego rodziny – odszedł spokojnie, we śnie. Całe jego życie przypominało sen – taki, jaki chciałby się przyśnić wielu muzykom. Ze swoimi długimi włosami, brodą, z obezwładniającym uśmiechem, w nieodłącznym kapeluszu typu Fedora – stał się jednym z symboli pop-kultury.

Charles Frank Mangione urodził się we włosko-amerykańskiej rodzinie 29 listopada 1940 r. w Rochester, w stanie Nowy Jork. W tym nieco ponad 200-tysięcznym mieście mieszkał aż do śmierci – i tam też pożegnał się z tym światem przeżywszy 84 lata.

Początkowo uczył się gry na fortepianie, ale po obejrzeniu filmu „Young Man with the Horn” (1950) z takimi gwiazdami jak Kirk Douglas, Lauren Bacall, Doris Day, Hoagy Carmichael, osnutym luźno na biografii Bixa Beiderbecke’a, przerzucił się na trąbkę, a później – podczas studiów w Eastman School of Music – na flugelhorn, który pozostał już jego firmowym instrumentem. Jeszcze jako młody chłopak założył jazzowy zespół ze swoim bratem, pianistą Gasparem „Gapem” Mangione. Razem chodzili słuchać jazzu do klubu Ridge Crest Inn na peryferiach miasta. Tam poznał takich mistrzów jak Miles Davis czy Dizzy Gillespie. Ten ostatni był dla niego wielką inspiracją, nazywał go „swoim muzycznym ojcem”. Dizzy widział w nim wielki potencjał, podarował, wówczas 15-latkowi, własną trąbkę.

Jak wielu młodych muzyków jazzowych profesjonalne szlify zdobywał w składzie formacji Jazz Messengers Arta Blakeya. W czasie, kiedy grał w tym zespole towarzyszyli mu m.in. tacy muzycy, jak Keith Jarrett czy Chick Corea. Pierwsze płyty nagrywał wraz z Mangione Brothers Sextet/Quintet, znanym także jako The Jazz Brothers, którego co-liderem był jego brat Gap. Skomponowany przez Chucka utwór Something Different nagrał w 1961 r. sam Cannonball Adderley.

W 1968 r. ukazał się album psychodeliczno-jazzrockowej formacji The National Gallery „Performing Musical Interpretations of the Paintings of Paul Klee” nagrany z jego udziałem.

Miał Chuck Mangione talent do pisania chwytliwych, przebojowych utworów. Wraz z orkiestrą Filharmonii Rochester nagrał i wydał w 1970 r. album z własnymi kompozycjami „Friends & Love”. Krążek cieszył się sporą popularnością i przyniósł mu pierwszą nominację do Grammy, a zawarta na nim kompozycja Hill Where the Lord Hides znalazła się na liście przebojów magazynu „Billboard”. Kolejnym wielkim sukcesem trębacza był album „Land Of Make Believe” z 1973, na którym zaśpiewała Esther Satterfield.

Pierwszą nagrodę Grammy otrzymał za tytułowy utwór albumu „Bellavia” z 1977. W tym samym roku wydał płytę „Feels So Good” – jeden z najpopularniejszych albumów w historii jazzu. Tytułowa kompozycja wdarła się na czołowe miejsca list przebojów w Stanach Zjednoczonych i przyniosła mu światową rozpoznawalność. Nie mniejszym sukcesem była także wydana rok później ścieżka dźwiękowa do filmu „Dzieci Sancheza” Halla Bartletta z Anthonym Quinnem w roli głównej. Utwór tytułowy został nagrodzony Grammy i stał się wizytówką artysty oraz żelaznym punktem jego koncertów.

Temat Chucka Mangione Chase the Clouds Away został użyty podczas Igrzysk Olimpijskich w Montrealu w 1976 r., a kompozycję Give It All You Got wykonał osobiście podczas ceremonii zakończenia Olimpiady w Lake Placid w 1980.

Mangione udzielał się także jako aktor. Wystąpił m.in. w serialu kryminalnym „Magnum, P.I.” i w animowanej serii „King Of The Hill”. W tej ostatniej zagrał samego siebie i wykonywał swój wielki przebój Feels So Good.

W latach 80. współpracował z nowojorską drużyną baseballową Yankees, a jego muzyka towarzyszyła cyklowi rozgrywek All Stars. W 1989 r. wycofał się z działalności koncertowej – powrócił do niej w połowie lat 90. po śmierci jego wielkiego mentora Dizzy Gillespie’ego. Brał udział w koncertach charytatywnych, sam był organizatorem i gospodarzem dobroczynnej extravaganzy w Rochester. 27 grudnia 1980 zagrali z nim wtedy m.in. Gillespie, Chick Corea czy Steve Gadd w trwającym blisko osiem godzin koncercie, z którego dochody przeznaczono dla ofiar trzęsienia ziemi we Włoszech. W 1995 r. ukazała się biografia Chucka Mangione pod tytułem „Feels So Good: The Melodies, Miles, and Magic of Chuck Mangione” autorstwa Michaela J. Cartera.

Nagrał ponad 30 autorskich płyt.

W Polsce występował kilkakrotnie, m.in. w 1995 w Warszawie, w 1999 podczas TP S.A. Music & Film Festival w Poznaniu, w 2010 r. odbył mini-trasę koncertową – zagrał w Gdyni (Hala Sportowo-Widowiskowa), Warszawie (Sala Kongresowa) i Zabrzu (Dom Muzyki i Tańca).